Genel Araştırma Yaklaşımı
Tanara, kişisel finansal refah olgusunu tek bir disiplinin perspektifine indirgemeden, ekonomi, davranış bilimi, sosyoloji ve istatistiği bir arada kullanan karma yöntem (mixed-methods) araştırma paradigmasını benimsemektedir. Bu yaklaşım, hem istatistiksel genellenebilirliği hem de bireylerin finansal kararlarının ardındaki kültürel ve psikolojik bağlamı yakalamayı mümkün kılmaktadır.
Tüm araştırma protokolleri, yayın aşamasından önce en az iki bağımsız uzman tarafından gözden geçirilmektedir. Veri setleri ve analitik kodlar, talep üzerine akademik çevrelere açılabilmektedir.
Veri Toplama Yöntemleri
Birincil Veri: Saha Araştırması
Saha araştırmalarımız, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesini temsil eden tabakalı rastgele örnekleme yöntemiyle seçilen hanehalkları üzerinde yürütülmektedir. Anketler, eğitimli alan görüşmecileri tarafından yüz yüze ya da telefon aracılığıyla uygulanmaktadır.
| Araştırma Yılı | Örneklem Büyüklüğü | Kapsanan İl | Yöntem |
|---|---|---|---|
| 2020 | 2.140 | 18 | Yüz yüze anket |
| 2021 | 2.680 | 24 | Karma (Y. yüze + Telefon) |
| 2022 | 3.310 | 31 | Karma |
| 2023 | 4.120 | 38 | Karma |
| 2024 | 4.820 | 42 | Karma |
Birincil Veri: Derinlemesine Görüşme
Nicel bulgulardaki örüntüleri bağlamsal olarak açımlamak amacıyla her yıl 60–80 katılımcıyla yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmektedir. Görüşmeler, maksimum çeşitlilik örneklemesiyle seçilen katılımcılarla yüz yüze yapılmakta ve tematik analiz yöntemiyle kodlanmaktadır.
İkincil Veri Kaynakları
Araştırmalarımızda kullandığımız başlıca ikincil kaynaklar:
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜRKSTAT) — Hanehalkı Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası — Finansal İstikrar Raporu ve Enflasyon Verileri
- Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) — Tüketici Kredisi İstatistikleri
- Dünya Bankası — Global Findex Veritabanı (Finansal Dahiliyet Göstergeleri)
- OECD — Finansal Okuryazarlık Değerlendirme Çerçevesi
- Eurostat — AB Hanehalkı Tasarruf ve Borç Karşılaştırma Verileri
Analitik Çerçeve
Veri analizi iki ana bileşenden oluşmaktadır:
Nicel Analiz
Betimleyici istatistikler, çapraz tablo analizleri, regresyon modelleri ve kümeleme algoritmaları kullanılarak temel finansal davranış göstergeleri hesaplanmakta; demografik, coğrafi ve sosyoekonomik değişkenlerle ilişkilendirilmektedir. Tüm analizler R ve Python ile gerçekleştirilmekte, çoğaltılabilirlik için kod ve veri sözlükleri arşivlenmektedir.
Nitel Analiz
Derinlemesine görüşme verileri, Atlas.ti yazılımı aracılığıyla tematik ve içerik analizi yöntemleriyle kodlanmaktadır. Finansal davranışların arkasındaki tutum, inanç ve kültürel kalıplar bu aşamada belirlenmektedir.
Geçerlilik ve Güvenilirlik Önlemleri
Araştırma kalitesini güvence altına almak amacıyla aşağıdaki prosedürler uygulanmaktadır:
- Üçgenleme: Bulgular, birden fazla veri kaynağı ve yöntemiyle karşılaştırmalı olarak doğrulanmaktadır.
- Pilot test: Her anket, uygulamadan önce 50–80 kişilik pilot örneklemde sınanmaktadır.
- Araştırmacı çeşitliliği: Analizler, farklı disiplinlerden araştırmacılar tarafından bağımsız olarak gerçekleştirilmekte ve ardından karşılaştırılmaktadır.
- Akran değerlendirmesi: Tüm raporlar yayın öncesi harici uzmanlar tarafından gözden geçirilmektedir.
Etik İlkeler
Tüm saha araştırmaları, katılımcıların açık bilgilendirilmiş onamı alınarak yürütülmektedir. Kişisel veriler anonim biçimde işlenmekte ve üçüncü taraflarla paylaşılmamaktadır. Araştırma sürecimiz, Türkiye'deki kişisel verilerin korunmasına ilişkin yasal düzenlemelerle tam uyum içindedir.